Düzce’de fındık üreticilerinin kabusu olan kahverengi kokarca zararlısı ile ilgili mücadele çalışmaları Tarım ve Orman İl Müdürlüğü tarafından devam ediyor. Zararlı ile mücadele kapsamında, Düzce Valiliği koordinesinde doğaya 2026 yılı itibari ile 129 bin samuray arı salınırken, fındık üreticilerine ise Tarım ve Orman İl Müdürlüğü tarafından ilaç dağıtımı gerçekleştirildi. Tarım ve Orman İl Müdürü Esra Uzun, zararlı ile ilgili yürütülen çalışmaları Öncü Haber Merkezi’ne anlattı. Uzun, Kahverengi Kokarca ile Eylem Planı kapsamınsa toplamda 18 bin çiftçiye ulaşıldığını aktardı.
Düzce ve Karadeniz bölgesinin en önemli gelir kaynaklarından olan, Türkiye’nin stratejik ürünü fındıkta, kahverengi kokarca tehdidi devam ediyor. Düzce’de ilk 2021 yılında görülmeye başlayan zararlı, fındık bitkisinin yapraklarındaki öz suyu emerek, üründe verim kaybına yol açıyor.
İl genelindeki fındık tarlalarını istila eden zararlıya karşı, Düzce Valiliği, Düzce İl Tarım ve Orman Müdürlüğü ile Düzce İl Özel İdaresi ekiplerince mücadele çalışmaları dört koldan sürüyor. Düzce İl Tarım ve Orman Müdürü Esra Uzun ise, zararlı ile mücadele çalışmalarını Öncü Haber Merkezi’ne anlattı.
Kahverengi kokarca ile ilgili hazırlanan eylem planı kapsamında 2024-2025-2026 yıllarında verilen eğitimlerde toplamda 18 bin çiftçiye ulaşıldığını kaydeden Uzun, mücadele çalışmalarının artarak devam edeceğinin bilgisini verdi.
“Sadece fındığa değil, diğer ürünlere de zarar veriyor”
Zararlının sadece fındık ürününe değil, Düzce’de yetişen diğer ürünlere de zarar verdiğinin altını çizen Uzun, “Düzce ilinde tarımsal üretim alanlarının yüzde 80’nini (633.000 dekar) fındık tarımı kapsamaktadır. Kahverengi Kokarca zararlısı başta fındık olmak üzere 300 den fazla meyve ve sebzede önemli emgi zararı meydana getirmektedir. Dünya genelinde tarımsal ürünlere önemli zararla meydana getiren Kahverengi Kokarca Kahverengi kokarca böceği (Halyomorpha halys) Pentatomidae familyasından olup, ilk çıkışı Çin, Japonya, Kore Yarımadası ve Tayvan'a özgü bir böcek türüdür. Kuzey Amerika'da ilk kez Eylül 1998 yılında görülmüştür. Kahverengi kokarcaların larva ve yetişkinleri, birçok tarımsal ürün de dahil olmak üzere başta Fındık, Mısır, Kabak, Sebze, ve bir çoğu meyve olmak üzere bir çok bitki türünde zararlı olmaktadır. Zararı özellikle Fındıkta mercimek büyüklüğü döneminden itibaren süt olum döneminin sonuna kadar devam etmektedir” dedi.
“Fındığa büyük oranda zarar veriyor”
Zararlının fındıkta yüzde 50’ye kadar randıman ve iç kaybına yol açtığına dikkat çeken Uzun, şu bilgilere yer verdi:
Karadeniz’in en önemli ürünlerinde biri olan Fındık yaklaşık 4 milyon aileyi uzaktan yada yakından ilgilendirmekte her yıl değişmekle birlikte yüzde 90 ihracat ürünü olan bu ürün ülke ekonomisine önemli girdiler sağlamaktadır. Dünya Fındık üretiminin yaklaşık %70’ini ülkemiz karşılamakta olup; yapılan akademik çalışmalar şunu gösteriyor ki; Kahverengi Kokarca ile mücadelede gerekli hassasiyet gösterilmezse Fındıkta %50 oranında randıman ve iç kaybına neden olma ihtimali kaçınılmazdır. Kahverengi Kokarca Zararlısı 2021 yılında Düzce İline bulaşmış olup hızlı bir şekilde popülasyonunu artırma eğilimindedir. Ekonomik zarar eşiği 0 olan yani bir tane bile görülse imhasının gerekli olduğu bu zararlının yayılmasının önüne geçilmesi, var olanların öldürülerek imhasının sağlanması, hem ilimiz ekonomisi, hem de ülke ekonomisine önemli katkılar sağlayacaktır.”
“Mücadelede 2 bin 209 litre ilaç kullanıldı”
Zararlı ile mücadelede bugüne kadar 2 bin 209 litre sıvı halk sağlığı ilacı kullanıldığını belirten Uzun, “Böcekle mücadelede önemli olan Entegre Mücadele prensipleri dahilinde tüm mücadele metodlarını birlikte kullanarak böceğin ekonomik zarar eşiğinin altına alınması hedeflenmektedir. Böceğin çıkış popülasyonunu azaltmak ve alternatif mücadele metotlarını üreticiye benimsetmek üzere geç sonbahar ve erken ilkbahar döneminde il genelinde kışlak mücadelesi dahilinde İl genelinde 72.000 adet kullanılmayan meskende (hane, depo, ahır vb.) ilaçlaması yapılmış olup, 2209 litre halk sağlığı ilacı kullanılmıştır” ifadelerini kullandı.
“343 bölgede 129 bin samuray arı doğaya salındı”
Zararlıya karşı 343 bölgede 129 bin samuray arının doğaya salındığını kaydeden Uzun, son olarak şunları söyledi:
“2026 yılı Kahverengi Kokarca mücadelesi kapsamında Bakanlığımız ve İl Özel İdaresinde tarafından temin edilen 4785 litre bitki koruma ürünü alınmış olup, ambalaj büyüklüğü ve üreticinin arazi varlığı da dikkate alınarak yaklaşık 10.200 üreticiye bitki koruma ürünü temin edilmiş ve toplamda 110.000 dekar alanda üreticilerin ilaçlı mücadele yapmaları sağlanmıştır. Ayrıca bitki koruma ürünü verilen tüm üreticilerimize tulum,maske ve eldiven gibi koruyucu giyim malzemesi de verilmiştir. Böcekle mücadelede Doğal dengenin oturmasını sağlamak amacıyla Bakanlığımız ilgili enstitüleri tarafından üretimi gerçekleştirilen 343 lokasyonda 129.000 adet Samurai arısını 15 Haziran 2026 ve 23 Haziran 2026 tarihleri arasında salımı gerçekleştirilmiştir. Düzce Valiliğimiz Koordinasyonunda 2024-2025-2026 yıllarında Kahverengi Kokarca ile Eylem Planı kapsamınsa toplamda 18.000 çiftçiye ulaşılarak Kahverengi Kokarca Zararlısı ile ilgili bilgilendirme ve eğitimleri sağlanmıştır. İl genelinde 1 Nisan 2026 tarihi itibariyle 40 lokasyonda zararlı popülasyonu takip etmek için kokarca tuzaklarımız kurulmuş olup ayrıca 6600 adet Cezbet- Öldür yöntemiyle mücadele için feromon ve yapışkan tuzaklar üreticilerimize dağıtılmıştır.”
HABER: Savaş ARI