Projenin ilk etabı kapsamında; millet bahçesi, kent park, katlı otopark, valilik yanı, otobüs terminali, Erguvan sosyal tesisleri, Bahçeşehir ek hizmet binası, Asar Kemer Park ve Prof. Dr. Erol Güngör Kültür Merkezi’nde şarj istasyonları vatandaşların kullanımına sunuldu. Bu yatırımla birlikte karbon salınımının azaltılmasına katkı sağlanırken, vatandaşların elektrikli araçlarını şehir içinde daha hızlı, ekonomik ve erişilebilir noktalarda şarj edebilmesine imkan sağlandı.

Yüzde 20 indirim
Mayıs ayı sonuna kadar tüm kullanıcılara yüzde 20 indirim sağlanıyor. Elektrikli araç sahipleri uygulama indirilip üyelik tamamladıktan sonra bu kampanyalardan yararlanabilecekler. Elektrikli araç şarj istasyonu yatırımlarının önümüzdeki süreçte şehrin farklı noktalarında da yaygınlaşarak devam etmesi öngörülüyor.

Düzenleme kapsamında sosyal ağ sağlayıcıları, yaş doğrulama dahil gerekli tedbirleri alarak, 15 yaş altı çocuklara hizmet veremeyecek ve ebeveyn kontrol araçları sunacak. Oyun platformları da benzer şekilde ebeveyn kontrol araçları sağlayacak.

Konuya ilişkin değerlendirmelerde bulunan uzmanlar, çocukların dijital ortamda güvenli şekilde yetişmesine yönelik düzenlemenin önemine dikkati çekti.

"İnşallah ülkemiz için hayırlı sonuçlar getirir"

Yapay Zeka Çalışmaları Koordinatörü Prof. Dr. Selman Tunay Kamer, sosyal medyanın artık sadece eğlence ya da haber aracı olmaktan çıktığını belirtti.

Kamer, dünyada çocukların dijital ortamlardaki zararlı içeriklerden korunmasına yönelik düzenlemelerin giderek yaygınlaştığını belirterek birçok ülkenin bu kapsamda farklı yasal düzenlemeleri hayata geçirdiğini anlattı. Kamer, "Tüm dünya artık çocukların dijital ortamlardaki bu zararlı etkilerden arındırılması için bir regülasyon yapma ihtiyacı hissetti. Bu kapsamda da her ülke kendine göre bir düzenleme getiriyor." ifadelerini kullandı.

Bu noktada kişisel verilerin korunmasına ilişkin "Kimlik doğrulama sistemleri veri güvenliği açısından sorun oluşturur mu?" sorusunun gündeme geldiğini dile getiren Kamer, şunları kaydetti:

"Kimlik doğrulama sistemlerinde kişisel verilerin platforma verilmeden, sadece doğrulama ekranı açılarak işlem yapılabilen birçok uygulama var. Yani tüm bilgilerinizi vermiyorsunuz. Sadece yaş bilginizi vermiş oluyorsunuz. Bu özgürleşmeye bir müdahale değil, özgürlüğün kısıtlanması olarak değerlendirilmemeli. Ya da birilerini korumak, kollamak, birilerine yapılan itibar suikastını engellemek için gerçekleştirilmiyor. Geleceğimiz olan çocukların daha bilinçli, güvenli, temiz bir toplumda yetişmeleri, dijitalleşmeyi doğru bir şekilde öğrenmeleri ve kullanmaları adına yapılan çok olumlu bir regülasyon. Geç bile kalındı ama hayata geçirilmesi ve tüm bakanlıkların buna destek vermesi çok anlamlı. İnşallah ülkemiz için hayırlı sonuçlar getirir."

"Doğru uygulanırsa ciddi katkı sağlayabilir"

Çocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi Doç. Dr. Sadettin Burak Açıkel de 15 yaş altı çocukların duygusal düzenleme, dürtü kontrolü ve kimlik gelişimi açısından henüz olgunlaşma sürecinde olduğunu ifade etti.

Açıkel, bu nedenle söz konusu yaş grubuna yönelik düzenlemenin, çocukların gelişimsel olarak daha hazır oldukları bir yaşa kadar koruyucu sınır oluşturması açısından önemli bir adım olduğunu kaydetti.

Düzenlemenin çocukların ruh sağlığının korunması adına önemli bir fırsat sunduğunu ancak tek başına çözüm olmadığını vurgulayan Açıkel, "Eğer bu adım, ailelere destekleyici politikalar, okullarda psikososyal programlar ve çocuklara güvenli dijital alanlar eşlik etmeden uygulanırsa, sorunu yalnızca görünmez kılabilir. Ama doğru uygulanırsa çocukların daha sağlıklı bir dijital başlangıç yapmalarına ciddi katkı sağlayabilir. Sosyal medya kullanımının oluşturduğu riskler ancak bütüncül, koruyucu bir ruh sağlığı bakışı, risk analizi ile önlenebilir. Dijital okuryazarlık becerilerinin geliştirilmesi ise bu hususta önemli bir aracıdır." değerlendirmesinde bulundu.

"Aile ve okula da iş düşmektedir"

Çocuk ve Genç Psikiyatristi Prof. Dr. Bengi Semerci ise araştırmaların sosyal medya kullanımının hem olumlu hem de olumsuz yönleri olduğunu ortaya koyduğunu belirtti.

Çocuk ve ergenlerin sosyal medya kullanımında en dikkat edilmesi gereken konunun problemli kullanım olduğunun altını çizen Semerci, bunun fizyolojik ve psikolojik sorunlara yol açabildiğini aktardı.

Semerci, "Sosyal medya kısıtlamasının tek başına bir çözüm olmayacağı ve çok yönlü bir yaklaşımın gerekli olduğu" görüşünü paylaşarak, şunları kaydetti:

"Aile ve okula da iş düşmektedir. Aile sadece kontrol etmek değil, açıklamasını da yaparak birlikte kurallar oluşturmalıdır. Yani yaşa uygun ebeveyn aracılığı önemlidir. Bunun erken yaşlarda problemli kullanım başlangıcını azaltabildiğine dair bulgular bulunmaktadır. Okul ise doğru telefon politikaları, duygu düzenleme, dijital sağlık okuryazarlığı ve siber zorbalık eğitimleri ile çocuk ve gençleri bilinçlendirebilir. Bu şekilde bir yaklaşımla gençleri koruyucu politikalar üretmek, tamamen yasaklamaktan uzun vadeli olarak daha faydalı olabilir." (AA)

Osmanlı döneminde çocukluk politikaları ve toplumsal yaklaşım

Panelin ilk konuşmacısı Prof. Dr. İsmail Yaşayanlar "Osmanlı Dönemi Çocuk Tarihi Çalışmaları" başlıklı sunumunda, çocukluk kavramının yalnızca bireysel bir gelişim süreci olarak değil; devletin ve toplumun çocuğa bakışını yansıtan bir alan olarak değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti. Osmanlı'da çocuklara yönelik politikaların büyük ölçüde nüfus, vergi ve askerlik gibi devletin devamlılığını ilgilendiren unsurlar çerçevesinde şekillendiğini belirten Yaşayanlar, özellikle 19. yüzyılda çocuk nüfusunun artırılması ve korunmasına yönelik çeşitli düzenlemelerin hayata geçirildiğini vurguladı. Çocuk ölümlerinin azaltılması ve aşılama uygulamalarının yaygınlaştırılması gibi adımların dikkat çektiğini ifade eden Prof. Dr. Yaşayanlar, toplumsal dönüşüm sürecinde çocuk yetiştirme, sağlık ve aile yapısına ilişkin bilinç oluşturmak amacıyla çeşitli yayınların çıkarıldığını da belirtti.

Erken Cumhuriyet döneminde çocuk ve nüfus politikaları

Programın ikinci konuşmacısı Dr. Öğr. Üyesi Sibel Küçükkülahlı ise "Erken Cumhuriyet Döneminde Çocuk Politikası" başlıklı sunumunda ise, çocukluk kavramının modern dünyada ortaya çıkan bir anlayış olduğunu ve çocuğun bağımsız bir birey olarak kabul edilmesinin tarihi bir dönüşüm sürecinin sonucu olduğunu ifade etti. Erken Cumhuriyet döneminde çocuk nüfusunun korunması ve artırılmasının temel devlet politikalarından biri olduğunu vurgulayan Küçükkülahlı, savaşlar ve zor ekonomik şartlar nedeniyle çocuk ölümlerinin yüksek seviyelerde seyrettiğini ve bu durumun nüfus yapısını doğrudan etkilediğini belirtti.

Cumhuriyet yönetiminin sağlıklı ve güçlü nesiller yetiştirme hedefi doğrultusunda sağlık politikalarına, aşılama çalışmalarına ve anne eğitimine büyük önem verdiğini ifade eden Küçükkülahlı, çocukların korunmasının yalnızca devletin değil, toplumun tüm kesimlerinin ortak sorumluluğu olduğuna dikkat çekerek konuşmasını tamamladı.

Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin’in talimatıyla Düzce İl Emniyet Müdürlüğü’ne bağlı polis ekipleri ve okul yöneticileri il genelindeki ortaokul ile lise önlerinde yoğun güvenlik önlemi aldı.

Polis ekipleri ve okul idarecileri eşliğinde öğrenciler güvenli bir şekilde öğrenim gördükleri okullara alınırken, okul önlerinde durumundan şüphelenilen şahıs ile öğrencilerin üst araması yapılarak Genel Bilgi Toplama (GBT) sorgulamaları yapıldı.

Düzce’de okul, öğretmen ve öğrenci güvenliği için alınan tedbirlerin artarak devam edeceği bildirildi.

İşte alınan diğer tedbirler:

HABER: Savaş ARI

KAMERA: Selçuk AKYOL

Alınacak tedbirler arasında, öğretmenlerle görüşmek isteyen öğrenci velilerine randevu zorunluluğu, öğrencilere okul üniforması giyme zorunluluğu, herhangi bir mazeretle okuldan ayrılmak isteyen öğrencinin velisi gelmeden okuldan çıkışına izin verilmemesi, olağan üstü durumlarda öğretmenler tarafından okula çağrılan öğrenci velisinin bilgilerinin önceden güvenliğe bilgi verilmesi, okula gelen velilerin kimliklerini güvenliğe bırakma zorunluluğu ve ders saatlerinde velilerin okula girmesinin yasaklanması yer alıyor.

Siber güvenlik konusunda tedbirler alınacak

Yine alınan tedbirler arasında, okul binalarındaki kırık masa, sandalye, kapı, dolap, cam gibi tüm eşyalar kontrol edilip, yenilenecek, siber güvenlik konusunda tedbirler alınacak ve elektrik panoları, kazan daireleri yetkili firmalarla işbirliğiyle yapılacak.

Polis ekipleri okul önlerindeki tedbirlerini artırmaya devam edecek

Düzce İl Emniyet Müdürlüğü ekipleri de okul önlerindeki denetimlerini artırarak devam edecek. Okul önlerinde durumundan şüphelenen öğrenci ve şahısların üst aramaları ve Genel Bilgi Toplama (GBT) sorguları yapılacak.

Bakan Tekin alınan tedbirlerle ilgili konuştu

Alınan tedbirler ile ilgili 81 ilin Milli Eğitim Müdürü ile telekonferans yoluyla çevrim içi toplantı düzenleyen Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin, "Evlatlarımızın güvenliği konusunda en küçük bir tavize izin vermeyecek, çocuklarımızın insani değerlerini, devletle ve milletle bağını kaybetmesine müsaade etmeyeceğiz. Türkiye'nin millî birliğinin, beraberliğinin her daim korunması için el birliğiyle dayanışma içinde olmamız gerekiyor." ifadelerini kullandı.

Bakan Tekin ayrıca, yaşanan okul saldırılarını tüm boyutlarıyla değerlendirdiklerini, alınacak tedbirlerle ilgili çalışmalarının devam ettiğini kaydederek, bunları yakın zamanda kamuoyuyla paylaşacaklarını söyledi.

HABER: Savaş ARI

"20-21 yaşlara kadar dürtü kontrol mekanizması daha zayıftır"

Kahramanmaraş ve Şanlıurfa'da yaşanan hadiselere ilişkin değerlendirmesinde çocuk ve ergen psikolojisinin önemine dikkat çeken Çelik, "Evvela suç işleyen birey ve suça sürüklenen çocuk meselesi var. Bu, hem hukuk sisteminin tartışma konusu hem de psikologların, nöropsikologların ve özellikle gelişim psikologlarının üzerinde durduğu bir konudur. Birey, 20-21 yaşlara kadar dürtü kontrol mekanizması bakımından daha zayıftır. İlk ergenlik dönemlerinde birey, yaptığı davranışların sonuçlarını öngöremeyebilir; dürtülerini kontrol etmekte daha zayıf kalabilir" diye konuştu.

"Ailedeki dengesiz tutum çocuğun davranışlarına da yansıyabiliyor"

Şiddet davranışlarının ortaya çıkmasında aile yapısının belirleyici etkenlerden biri olduğunu söyleyen Çelik, "Burada özellikle sosyal çevre, akran çevresi, dönemin iklimi, gelişimsel özellikler ve aile faktörü önemli. Özellikle aile, ebeveyn tutumlarında dengeli bir tutum sergilemezse; aşırı katı, aşırı disiplinli ya da tam tersine aşırı boş vermiş bir yaklaşımda bulunursa, bu durum bireyin, yani çocuğun dışarıya dönük davranışlarında da dengesizleşmeye sebep olabiliyor. Empati eksikliği olan, bağlanma problemleri yaşayan bir ailede yetişen çocuklarda karşı tarafa zarar verme, öfke davranışı ya da şiddet davranışında bulunma eşiği daha kolay aşılabiliyor diyebiliriz" ifadelerini kullandı.

"Kontrolsüz dijitalleşme sosyal grupları denetimsiz hale getirdi"

Geçmişte ergenlik dönemindeki arkadaşlıkların daha çok oyun ya da spor arkadaşlığı şeklinde kurulduğunu kaydeden Çelik, bugün ise dijital alanların çocuklar üzerindeki etkisinin daha güçlü hale geldiğini belirtti. Çelik, "Bugün maalesef kontrolsüz dijitalleşme, kontrolsüz sosyal medya kullanımı ve bunun yeterince denetlenememesi, sosyal grupları kontrol edilemez bir mekanizma içinde topladı. Bu durum da dürtüsünü kontrol edemeyen çocukların şiddet davranışlarına yönelmesinin önünü açabiliyor. Bütün bu faktörler birleştiğinde maalesef bugün yaşadığımız elim hadise karşımıza çıkıyor. Başta söylediğim gibi bu bir başlangıç, sebep değil; aslında bugün sonucu yaşıyoruz. Buraya getiren sebepleri iyi irdelemek gerekiyor" diye konuştu.

"Asıl mesele psikolojik güvenliği artırmak"

Fiziki güvenlik önlemlerinin önemli olduğunu ancak tek başına yeterli olmayacağını söyleyen Çelik, "Okul çevrelerinde veya çocuklarımızın, gençlerimizin bulunduğu bölgelerde fiziki güvenliği artırmak elbette önemli. Ama bana göre asıl mesele psikolojik güvenliği artırmak gerekiyor" açıklamalarında bulundu.

Yalnızlaşmanın giderek büyüyen bir sorun haline geldiğini ifade eden Çelik, "Günümüzde gençlerimiz ve yetişkin bireylerimiz yalnızlaşmanın pençesinde. Geniş aile kavramının kaybolduğu, çekirdek aile yapısının ve bireyselleşmenin öne çıktığı bir toplumda, özellikle dijitalleşmenin kontrolsüz biçimde artmasıyla birlikte bu yalnızlığın oluşturduğu boşluğu farklı unsurlar doldurabiliyor" ifadelerini kullandı.

"Okullarda daha sıkı takip ve ailelere yönelik bilinçlendirme şart"

Bu noktada hem devletin hem yerel yönetimlerin daha fazla sorumluluk üstlenmesi gerektiğini belirten Çelik, "Burada önemli olan mesele, bu yalnızlaşmayı doğru ele almak. Hem devlet bağlamında hem yerel yönetimler bağlamında uzman sayısını artırıp, okullarda bu tarz normal dışı davranışlar gösteren ergenlerimize ve çocuklarımıza daha sıkı takip uygulamak; aileleri bilinçlendirip çocukların duygusal ihtiyaçlarının karşılanmasına yönelik çalışmalar yapmak gerekiyor" ifadelerine yer verdi.

"Toplumun tamamı dolaylı travma yaşıyor"

Yaşanan olayların geniş çaplı psikolojik etki oluşturduğunu ifade eden Çelik, "Bugün yaşadığımız bu hadisede çok yüksek ihtimalle toplumun tamamı, özellikle olay çocuklar üzerinden cereyan ettiği için dolaylı bir travma yaşıyor. Şu anda eminim ki ülkemizin dört bir yanında, şehrimizde de olduğu gibi, çocuklarımız okula gitmekten imtina ediyor ya da aileler çocuklarını okullara göndermekte tereddüt ediyor. Bu, akut dönemde anlaşılabilir bir durumdur" diye konuştu.

"Rutini korumak ve eğitim faaliyetlerini sürdürmek gerekiyor"

Bu süreçte eğitim düzeninin mümkün olduğunca korunması gerektiğini dile getiren Çelik, "Burada hem eğitimcilere hem de bürokratlara düşen mesele; rutini olabildiğince devam ettirebilmek, eğitim faaliyetlerini aksatmadan sürdürmeye çalışmak ve güvenlik yarasını olabildiğince kapatacak güvenli adımları atmaktır. Bu konuda toplumu, çocuklarımızı ve gençlerimizi ikna edebilmek gerekiyor. Bunun da yolu, ruh sağlığı uzmanı sayısını hem kamuda hem yerel yönetimlerde artırmak. Bu alanlara ayrılan bütçeleri yükseltmek ve yetişen uzmanların özellikle yalnızlaşma, bağ kurma, değerler ve insan ilişkileri noktasında topluma daha fazla katkı sunmasını sağlamaktır. Bu konuya ne kadar fazla kaynak, zaman ve insan gücü ayırırsak, bu elim hadiseleri yaşama ihtimalimiz de o kadar azalacaktır" şeklinde konuştu.

"Birçok okulda öğrenci başına düşen psikolojik danışman sayısı çok düşük"

Okullardaki rehberlik hizmetlerine de değinen Çelik, "Okullarda rehber öğretmenler var, psikolojik danışmanlar var. Ancak psikologların, rehber öğretmenlerin ve psikolojik danışmanların istihdamının artırılması gerektiğini düşünüyoruz. Çünkü veriye dayalı konuşuyoruz. Birçok okulda öğrenci başına düşen psikolojik danışman, rehber öğretmen ya da psikolog sayısı çok düşük seviyelerde. Dolayısıyla ruh sağlığı gözleminde, özellikle davranış gözleminde normların dışında davranış sergileyen çocukları takip etmede öğretmenlerimiz ve hocalarımız yeterli zamanı ayıramayabiliyor. Bu nedenle kanun yapıcıların bu alana önem göstermesi, bütçeyi artırması ve ruh sağlığı uzmanı, psikolojik danışman, psikolog ya da rehber öğretmen sayısını artırması gerekiyor. Çocuklarımızı ve gençlerimizi bu tehlikeli, kontrolsüz dijitalleşmenin pençesinden kurtarmak; bunu önceden fark etmek ve önlem alabilmek için bu adımların gerekli olduğunu kesinlikle düşünüyoruz" ifadelerine yer verdi.

Nazlı, "mükemmel toplum" algısının arkasındaki tehlikelere, sosyal medyanın etkisiyle her şeyin kusursuz görünmesi üzerine kurulu "vitrin toplumu" oluştuğuna işaret ederek, "Bir yanda çocuğunu 'dünya harikası' görerek her türlü eleştiriye kapatan, diğer yanda ise ebeveynliği sadece beslemek ve maddi ihtiyaç karşılamak sanan aileler var. Oysa çocuk yetiştirmek, izlemek, fark etmek ve anlamaktır. 'Elalem ne der' korkusuyla sorunları ertelemek, bugünkü acıların temelini oluşturuyor." değerlendirmesinde bulundu.

Şiddetin dijital dünyada sıradanlaştığına dikkati çeken Nazlı, özellikle gençler üzerindeki "görünür olma" arzusunun risk oluşturduğunu kaydetti.

Çocukların sadece gerçek hayatta değil, algoritmaların ve dijital kalabalıkların içinde büyüdüğünü anlatan Nazlı, "Kalabalıklar içinde çok yalnızlar. Ünlü olmak, fark edilmek uğruna çok tehlikeli eşiklerin aşıldığını görüyoruz. Şiddetin kahramanlaştırıldığı, suçun görünürlükle ödüllendirildiği bir atmosferde suçu sadece birilerine yıkmak kolaycılıktır." ifadesini kullandı.

Burada konuşan DÜ Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Ali Öztürk, Türkiye'nin savunma sanayisinde iyi bir noktaya geldiğini belirterek, savunma sanayisinin ne kadar önemli olduğunun dünyadaki gelişmelere bakıldığında görülebildiğini kaydetti.

DÜ Savunma Sanayisi ve İleri Teknolojiler Topluluğu danışman akademisyenlerden Doç. Dr. Şenol Şirin de zirveyi, "Milli Teknoloji Hamlesi"nin akademik dünyadaki yansımalarını güçlendirmek ve üniversite-sanayi işbirliğini bir adım öteye taşımak için düzenlediklerini bildirdi.

Açılış konuşmalarının ardından konferans bölümüne geçildi.

Armelsan Savunma İş Geliştirme Genel Müdür Yardımcısı Erdem Tümdağ ise savunma sistemlerine dikkati çekerek, "Su altında da katmanlı güvenlik oluşturmak en az bu kadar önemli çünkü kritik platformlarımız, tesislerimiz ve limanlarımız var. İşte biz de sonar sitemlerimizle katmanlı bir su altı koruması gerçekleştirebiliyoruz. Şu anda kritik tesislerde bu çalışmalarımızı gerçekleştiriyoruz. Bu bize, dalgıçların, torpidoların, denizaltıların 80-100 kilometreye kadar tespitini sağlıyor." ifadelerini kullandı.

Konferansta Pars Savunma kurucu ortaklarından İbrahim Erturun, ASELSAN lider mühendisi Nur Erbaş Erim, TÜRKSAT İtki ve Fırlatma Sistemleri Uzmanı Koray Bayraktar, Sarsılmaz Malzeme Teknolojileri Direktörü Ahmet Oktay Devecili de birer konuşma yaptı.

Ülkenin 5G'ye geçişi, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın teşrifleriyle Cumhurbaşkanlığı Külliyesi'nde düzenlenen törenle resmen ilan edildi. Böylece 5G hizmeti, ülke genelinde dün itibarıyla devreye alındı.

5G teknolojisi, 81 il merkezinde kullanıma sunulurken, bu teknolojinin iki yıl içinde ülkenin her noktasına yayılması hedefleniyor.

DÜŞÜK GECİKME SÜRELERİ

5G, 4,5G'ye göre en az 10 kat daha yüksek hız ve daha düşük gecikme süresi sunuyor.

5G teknolojisiyle, akıllı ulaşım sistemlerinden otonom sürüşe, uzaktan sağlık uygulamalarından akıllı fabrikalara, yüksek çözünürlüklü medya yayıncılığından tarım teknolojilerine kadar birçok alanda köklü değişim yaşanması bekleniyor.

Söz konusu teknolojinin, yüksek hız, düşük gecikme süresi ve daha fazla cihaz bağlantı kapasitesiyle dijital dönüşümü hızlandırması öngörülüyor.

Bu hız, kamu hizmetlerinde de etkinliği artıracak ve çalışmaları daha hızlı ve verimli hale getirecek.

Bu teknolojinin en önemli farkı, hız yanında milisaniyeler seviyesinde düşük gecikme ve aynı anda çok sayıda cihazın sorunsuz bağlanabilmesi olarak öne çıkıyor.

5G'YE GEÇİŞ İÇİN YAPILMASI GEREKEN ADIMLAR

5'inci nesil mobil haberleşme hizmetinin kullanılması için bu teknolojiye uyumlu bir cep telefonu ve SIM kartının olması gerekiyor.

Halihazırda 4,5G teknolojisi ile uyumlu SIM kartlar, 5G'de de kullanılabiliyor. Ancak daha önceki teknolojilere ait SIM kartların güncellenmesi önem taşıyor.

Uyumlu telefon ve SIM karta sahip olanların da bu teknolojiyi aktif etmesi gerekiyor. Bu hizmetin, SMS'le veya operatörlerin mobil uygulamaları üzerinden aktif edilmesi imkanı bulunuyor.

Son aşamada da telefon şebekesinin, "Ayarlar", "Hücresel" veya "Mobil Ağlar" kısmından LTE veya 4,5G'den 5G'ye taşınması gerekiyor.

Kullanıcılar, telefonlarındaki "Mobil Ağlar" başlığı altında en yüksek teknoloji olarak 5G'yi seçebiliyorsa, bu durum, telefonlarının uyumlu olduğunu gösteriyor.

Operatörlerin internet siteleri üzerinden de telefonların 5G uyumlu olup olmadığı tespit edilebiliyor.

Vatandaşların, dijital mecralarda karşısına çıkabilecek aldatıcı içeriklere ve mesaj yoluyla iletilebilecek sahte linklere karşı dikkatli olmaları istendi.

Videoda şu ifadelere yer verildi:

"Oltalama, bankaların veya kamu kurum ve kuruluşlarının web sayfalarının sahtesini kurmak suretiyle vatandaşların banka ve kredi kartı bilgilerini veya kişisel bilgilerini ele geçirme yöntemidir. Ödenmemiş HGS borcunuz bulunmaktadır, hediye çeki kazandınız gibi içeriklerin oltalama amaçlı olabileceğini unutmayınız. İçerikle birlikte paylaşılan şüpheli bağlantılara tıklamayınız."

Çalışmalar kapsamında DAGEM Moleküler Genetik Araştırma Laboratuvarı'nda elektromanyetik dalgaların ve UV ışınlarının olduğu deney alanları oluşturduklarını anlatan Kekeçoğlu, bir süre bu alanlara bırakıldıktan sonra doğaya salınan arıların tepkimelerini merkezde tespit ettiklerini kaydetti.

Bu yıl mevsimin normal seyrinde devam ettiğini, arıların "erken ilkbahar" yaşadığını dile getiren Kekeçoğlu, bunun da bilim insanlarını ümitlendirdiğini kaydetti.

"UV ışınları arının genetiğini etkilemiyor, davranışını etkiliyor"

Kekeçoğlu, bu dönemde ilk başlarda nektar akımının çok iyi olduğunu aktararak, "Arıların şu anda durumu çok güzel, muhteşem gelişim gösterdiler. Bundan sonraki süreçte havaların aniden ısınıp aniden soğuması olumsuzluğunda arıların gelişimi etkilenecektir. Dileriz ki havalar bu şekilde normal seyrinde gitsin ve arıların gelişimi de devam etsin." diye konuştu.

Bilimsel açıdan da verimli bir sezon geçirdiklerini anlatan Kekeçoğlu, şöyle devam etti:

"İklim değişikliği ve çevresel faktörler arasında arılara en fazla zararlı olduğunu düşündüğümüz elektromanyetik alanlar üzerinde bilimsel çalışmaları tamamladık. Toplumda 'küresel ısınma arıları önemli düzeyde etkiliyor' diye biliniyor. Yaptığımız bilimsel çalışmada bunun kanıtını oluşturmaya çalıştık. UV (ultraviyole) ışınlarını örnek aldık ama gördük ki arıları etkileyen çevresel faktör elektromanyetik alan. Küresel ısınma etkili ama doğrudan değil. Arının yapısından kaynaklı, UV ışınları arının genetiğini etkilemiyor, davranışını etkiliyor."

"Elektromanyetik alanların arıyı strese soktuğunu gördük"

Kekeçoğlu, uzun süreli laboratuvar ve saha çalışmalarında arılar üzerinde asıl etkiyi elektromanyetik dalgalar yayan yüksek gerilim hatları, baz istasyonları ve Wİ-Fİ (kablosuz ağ) cihazların oluşturduğunu belirledikleri bilgisini paylaşarak, "Elektromanyetik alanların arıyı strese soktuğunu gördük. Bu sonuçlardan gördük ki küresel ısınma, arıların yaşamı ve davranış biçimleri için dolaylı olarak önemli bitki florasını etkilediği için. Elektromanyetik alan ise arıyı direkt etkiliyor, genetiğini ve beynini etkiliyor. Arının strese girmesine neden oluyor ve stres proteinlerinde artış oluyor." ifadelerini kullandı.

Saha çalışmalarında elektromanyetik alanlara maruz kalan arı kolonileri ile maruz kalmayanların stres proteinleri farklarına baktıklarını anlatan Kekeçoğlu, bu alanların, arıların nektar kaynaklarını bulamamasına neden olduğunu kaydetti.

Kekeçoğlu, özellikle baz istasyonlarının arılar üzerindeki etkisine ilişkin laboratuvar çalışmaları yaptıklarından bahsederek, "Çevrede canlılara zarar veren birçok faktör olabilir. Bu yüzden elektromanyetik alana maruz bıraktığımız arılar ve bu durumdan uzak tuttuğumuz arılar üzerine çalışma yaptık. Her iki grubun beyin hücrelerinden aldığımız sonuca göre elektromanyetik alana maruz kalan grupta stres proteinlerinde çok ciddi artış olduğunu gördük. Bu sonuçla diyebiliriz ki arılıklarımızı kesinlikle baz istasyonu yanına veya yakınına kurmamamız gerekiyor." değerlendirmesinde bulundu. (AA)

Videoda, çocukların sosyal medyada maruz kaldığı uyaranlara dikkati çekmek için saklambaç oyunundan bahseden Göktaş, paylaşımında şunları kaydetti:

"Çocuklarımızın her 8 saniyede bir ekranlarını kaydırdıklarını biliyor muydunuz? Sosyal medya ve oyunlarla tanıştıkları 'haz' ve 'hız' duygusu farkında olmadan onları daha sabırsız, çabuk sıkılan ve mutsuz bireylere dönüştürebiliyor. Artık her şeyin hemen olmasını istiyorlar. Oysa gerçek hayatta her 8 saniyede bir mutlu olamayız, her istediğimizi anında gerçekleştiremeyiz. Çocuklarımızın geleceği için, küçük yaşlarda bu denli yoğun uyaranlara maruz kalmamaları için gelin hep birlikte dur diyelim."