Yoğun bir yolculuktan sonra sabahın erken saatlerinden itibaren Gaziantep'te, şu an 8'incisi düzenlenen Gençlik, Bilim Şenliği'nde buradayız. Burada belediye başkanı, , bu işe gönül verenler, Türkiye'den ve dünyadan, Türk dünyasından tüm okullar, insanlar, öğrenciler projeleriyle insanlığa katkı sunmak adına geldiler. Biz de burada öğrenci kardeşlerimizle, bu projeleri yapanlarla ne projesi yapıyor diye röportaj yaptık. Birisi çevre, birisi otizm, birisi enerji. Bu memleketin ne cevherleri var, ne güzel evlatları var, ne güzel öğretmenleri var, ne güzel dertli insanları var. Başta Antep Belediye Başkanı Sayın Fatma Şahin Hanımefendi, Sayın Bakanımız olmak üzere bu işe gönül veren, bu işte gönüllü olarak mücadele veren ve ilimin, bilimin, gençliğin bu ve buna benzer projelerde, “Biz bu memleketine, milletine, toprağına, coğrafyasına sahip çıkıyoruz.” anlayışının en güzel örneğini yaşadık.
GENÇLİK NELER ÜRETİYOR, NE DİYOR?
Yorumlu Yorum'da artık boş şeyler veya sıkıntılı şeylerden bahsetmeyelim, dedik. Dedikodu, boş olan çok dedikodular da bu televizyonlarda, medyada çıkıyor. Ama dolu olan, dolu olan şu var: Bu memleketin yeni yetişen gençliği çok umut vadediyor. Bakalım bu gençlik neler dedi, neler üretiyor, hangi projeler üretiyor.
OĞUZ’UN BOYU’NUN BULUŞTUĞU YER
Antep'te 8. Türk Dünyası Bilim Şenliği'ndeyiz. Bu şenliğin amacı, Türkiye'mizde ve Türk dünyasında olan orta eğitim seviyesindeki öğrencilerin ilime, bilime, hayata yapmış oldukları katkı ve yaşama sundukları projelerin değerlendirildiği bir şenlik burası. Dünyanın her tarafından, Türk dünyasından Oğuz'un boyunun buluştuğu yer.
Biz Antep'teki şenlikte Düzce'yi ararken Bolu'yu bulduk. Düzce'yi bulamadık. Bolu da bizim ilk vilayetimiz, yani bizim vilayetimiz. Bolu'dan ayrılma bir iliz biz. Bolu'ya geldik. Bolu'nun standında bir hanım kızımız var.
+İsim ne?
-İkra Bulem Eser.
+İkra, sen hangi okuldan katılıyorsun?
-Orhangazi Ortaokulu’ndan katılıyorum.
+Bolu'nun merkezinde mi?
-Evet.
+İkra şimdi burada sizin projeniz ne?
-Şöyle, biz projemizde perlit, vermikülit gibi minerallerden bitkinin yapısına, toprağın yapısına olan etkisini inceledik. Burada dört tane denek oluşturduk, gördüğünüz üzere. Burada hangisinin daha verimli olduğuna bakmak istedik ve en verimlinin perlit, vermikülit ve toprağın olduğunu bulduk. Yani üçüncü. Asıl amacımız ise su tasarrufu yapmaktı. Biliyorsunuz ki dünyamızda kuraklıktan dolayı ve çölleşmeden dolayı kuruyan ve çölleşmeden dolayı böyle zarar gören bazı göl ve araziler var. Biz de aslında gelecekte küçük saksılarda yaptıklarımızı büyük çalışmalara taşımak istiyoruz. Çünkü biz inanıyoruz ki küçük değişmeler büyük sonuçları yaratır.
MEMLEKETE VE GENÇLERE SAHİP ÇIKILMASININ EN GÜZEL ÖRNEĞİ
+Evet, Elif neydi okulumuzun ismi?
-Şehit Kübra Doğanay Kız Anadolu İmam Hatip Lisesi Ortaokulu.
+Peki, bu okul ismini nereden almış?
-Şehidimizden almıştır. Biz de bu projeyi yaparak şehidimizi tekrar anarak onun güzel bir şekilde anılmasını sağlıyoruz.
+Şehidimiz kim? Nerede şehit olmuş?
-Şehit Kübra, 15 Temmuz'da şehit olmuş.
+15 Temmuz'da şehit olan bir kızımızın ismi, bir kardeşimizin ismi verilmiş. Siz de bu projeyle öyle mi bunu yâd ediyorsunuz?
-Evet, doğrudur.
+Ne güzel. Teşekkür ederim.
TÜRK DÜNYASININ GENÇ BEYİNLERİ BİLİM VE TEKNOLOJİ İÇİN BULUŞTU
+Yine aynı okulda bir kızımızın daha yanındayız. İsim neydi kızım?
-Ayfer Ebrar.
+Ayfer. Şimdi sizin projeniz ne?
-Otizmli çocukların sosyal hayata katılması.
+Evet, çok önemli bir proje. Peki, bununla ilgili ne yaptınız? Otizmli çocuklar topluma, hayata nasıl kazandırılacak?
-Onlar için dijital bir uygulama tasarladık. Bu uygulamada çocuklar için önemli alanları, yerleri koyduk ve kendilerini de hikâyeye katılarak böyle eğlenmelerini sağladık. Uygulamadan bahsedersem, karşımıza ilk önce iki tane karakter çıkıyor: Maviş'le Deniz. Örneğin Maviş'i seçtiğinizde sesli bir anlatımımız var. Çünkü çoğunluk otizmli bireyin okuma yazmada zorluk çektiğini biliyoruz. Ve burada en çok zaman geçirdikleri üç alan çıkıyor. Ev, okul ve park gibi. Burada parkı seçtiklerinde karşılarına en çok problem yaşadıkları iki yer çıkıyor. Örneğin, sıraya girmek dediğimizde hikâyeyi anlatmaya başlıyor. Hikâyede çocuğa soruyor. Çocuk soruya yanlış cevap verdiğinde nazik bir şekilde uyarıyor. “Tekrar deneyebilirsin.” diyor. Doğru cevabı seçtiğinde ise tebrik ediyor.
+Şimdi siz otizmli çocukların hayata kazanması, mutlu olması, onların da bizim gibi gülüp eğlenip aynı hâli yaşaması için bir çaba sarf ettiniz. Öyle mi?
-Evet.
+Peki, bu yaptığınız çalışmanın sonuç alacağına inanıyor musunuz?
-İnanıyoruz.
+Mesela, nasıl bir sonuç alacaksınız?
-İyi bir derece yaparak, iyi bir derece yapacağız ve çocuklar hayata bizim gibi şey katılım sağlayacak. Onlar da...
+Evet. Siz buna inanıyor musunuz? O zaman herkes de inanır. Evet, değil mi? Hadi Allah utandırmasın.
YENİ YETİŞEN GENÇLİK ÇOK UMUT VAAT EDİYOR
+Sizin isminiz ne?
-Çağan Eymen Dağlı.
+ Nereden katılıyorsunuz?
-Sakarya BİLSEM'den.
+Şimdi sizin projeniz ne?
-Biz şimdi mesajımızı verelim. Doğrudan lif yüzeyinden elde edilen bu mumsu yapı, yani vaks diye geçiyor. Biyokütle temelli yakıt, yani biyodizel araştırmalarında yeni bir dönem başlatmıştık. 6. sınıf öğrencisiyim. Sakarya BİLSEM'den katılıyoruz. Projemizin amacı sürdürülebilir, çevreci bir yakıt yapmak. Şimdi aslında biz bununla yalıtım malzemesi olsun diye çalışıyorduk. Hani yanıcılık testine geldi sıra. Böyle yaklaştırdık çakmağa. Yandı. Biz de potansiyeli görünce hemen göstereyim. Evet, onu da göstereyim. İşte biz de bunu gördük. Başka bir konuda değerlendirelim, dedik. Şimdi bunu ilk olarak Sakarya Üniversitesi Kimya Bölümünde Profesör Mahmut Hoca'yla ilk olarak bunun yanıcı yapısını, vaksını ayrıştırmak için 105 derecede kuruttuk. Sonrasında soğuttuk. Soxhlet cihazında hekzan ve kloroformla, kimyasal çözücülerle ayrıştırdık. Böyle bir yapı. Jelatine benziyor. İşte, sonrasında bunun enerjisini, yani ısıl değeri bulmak için adyabatik bomba kalorimetresi var. Şöyle bir hazne oluyor. Oraya numuneyi koyuyoruz. Onu yaktığımızda iletken telin iki litrelik suyu ne kadar ısıttığına bakıyoruz ve bir işlem yaparak buluyoruz. Şimdi buradaki işlem 0,11 derece. Yani az gibi gözüküyor ama şimdi iki litrelik suyu ısıttı. 154 megajül, gerçekten fazla bir değer ama tabii ki kesin değil, hata payı da var. Şimdi onu da söyleyelim. Üç katından fazla, burada gördüğünüz gibi.
+Şimdi projenin detayından çok, proje gerçekleşirse insana, bilime, teknolojiye, ekonomiye ne katkı sağlayacak?
-Yerel üretime uygun. Hem işsizliği azaltır, hani çalışılır. Bu ekiliyor yani. Burada göstereyim hatta. Türkiye'de ekilebileceği yerler... Ekvator çizgisindeki ülkelerde yetişiyor. İşte işsizliği azaltıyor. Sonrasında daha hafif bir yakıt.
BU MEMLEKETİN DERTLENEN CEVHERLERİ VAR
+Senin ismin nedir?
-Yusuf Uçak.
+Nereden katılıyorsun?
-Bitlis BİLSEM Ahmet Eren Bilim ve Sanat Merkezi'nden.
+Bizim projemiz ne?
-Zayıf arı kolonileri için yapay zekâ destekli koruma ve iklimlendirme sistemi.
+Çok güzel. Tamamen teknolojik, değil mi? Şu anda bu yaptığınız çalışma insanlığın ne faydasına sağlayacak? Amaç ne?
-Arılar zaten tozlaşmanın yüzde 80'ini sağlıyor. Albert Einstein'ın bir sözüne göre de arılar eğer dünyadan yok olursa insanlığın ömrü sadece dört yıl kalacak. Bu yüzden arılar bizim için çok önemli. Biz de bu proje sayesinde arıları koruyoruz.
+Arıları korumak için, insanlığın yaşaması için bir proje yaptı Yusuf. Öyle mi?
-Evet.
+Peki Yusuf, bu yaptığın projede, çalışmada hedefinden ne bekliyorsun?
-Birinci olmak istiyorum bu projede. Mesela burada birinci olmayı bekliyorum. Çünkü projemin iyi olduğunu, arıların da önemli olduğunu düşünüyorum. Çünkü arılar olmazsa insanlık da olmaz. Bu yüzden bu projeden birincilik bekliyorum.
+Evet, inşallah olursun.
-Teşekkür ederim.
+Allah zihin açıklığı versin. Bundan sonraki böyle bilime, ilime hizmetlerinde inşallah örnek verdiğin Arşimet'ten daha ileriye git Yusuf.
-Teşekkür ederim.
